Αρνητική είναι η γνωμοδότηση της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Χωροταξίας, Ενέργειας και Φυσικών Πόρων της Περιφέρειας Δυτικής Ελλάδας επί της Στρατηγικής Μελέτης εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων του νέου Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου για τον Τουρισμό.
Η επιτροπή ζητά μεγαλύτερη προστασία για τις ευαίσθητες περιοχές της Ηλείας και καλύτερη τεκμηρίωση των επιπτώσεων από την τουριστική ανάπτυξη εκφράζοντας σοβαρές επιφυλάξεις για τον τρόπο με τον οποίο αποτυπώνονται και αξιολογούνται οι επιπτώσεις στις προστατευόμενες περιοχές Natura 2000.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Ηλεία παρουσιάζουν οι αναφορές στις παράκτιες ζώνες του νομού, όπου η τουριστική ανάπτυξη συνυπάρχει με ευαίσθητα οικοσυστήματα και έντονες ανθρώπινες δραστηριότητες.
Σύμφωνα με την εισήγηση, η περιοχή της Ηλείας αποτελεί χαρακτηριστική περίπτωση όπου η τουριστική ανάπτυξη σε περιοχές όπως το Κατάκολο και η Κυλλήνη συνδυάζεται με γεωργικές χρήσεις, μεταφορικές υποδομές και προστατευόμενες περιοχές, δημιουργώντας συνθήκες αυξημένων σωρευτικών πιέσεων στο φυσικό περιβάλλον.
Κατάκολο: Η τουριστική πύλη που αυξάνει τις πιέσεις
Η μελέτη επισημαίνει ότι οι λιμενικές υποδομές, όπως το λιμάνι του Κατακόλου, μαζί με τους μεγάλους οδικούς άξονες, ενισχύουν σημαντικά την προσβασιμότητα και κατ’ επέκταση τη δυναμική του τουρισμού.
Ωστόσο, η βελτίωση της πρόσβασης μπορεί να οδηγήσει σε έμμεση αύξηση της τουριστικής πίεσης σε ευαίσθητες παράκτιες περιοχές, χωρίς να προσδιορίζονται σαφώς τα όρια αντοχής των οικοσυστημάτων.
Οι υπηρεσίες της Περιφέρειας υπογραμμίζουν ότι το σχέδιο δεν περιλαμβάνει επαρκή ποσοτικά κριτήρια, όπως η φέρουσα ικανότητα των περιοχών ή τα όρια τουριστικής πυκνότητας, ώστε να μπορεί να εκτιμηθεί με ακρίβεια πόση επιπλέον ανάπτυξη μπορούν να αντέξουν οι παράκτιες ζώνες.
Κυλλήνη και Κοτύχι στο μικροσκόπιο
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις παράκτιες περιοχές της Κυλλήνης και στο ευρύτερο οικοσύστημα του Εθνικού Πάρκου Κοτυχίου – Στροφυλιάς, μία από τις σημαντικότερες προστατευόμενες περιοχές της χώρας.
Σύμφωνα με την ανάλυση της υπηρεσίας, η συνύπαρξη τουριστικών δραστηριοτήτων, γεωργικής παραγωγής και προστατευόμενων οικοσυστημάτων δημιουργεί αυξημένους κινδύνους για την υδρολογία της περιοχής, τη βιοποικιλότητα και τη συνολική οικολογική ισορροπία.
Η Περιφέρεια επισημαίνει ότι η υπό εξέταση μελέτη δεν αποτυπώνει με επάρκεια την ένταση και την έκταση των πιέσεων που δέχονται οι παράκτιες και λιμνοθαλάσσιες ζώνες της Ηλείας.
Μάλιστα, τονίζεται ότι δεν προσδιορίζονται οι όροι υπό τους οποίους η τουριστική ανάπτυξη μπορεί να θεωρηθεί συμβατή με τους στόχους διατήρησης των προστατευόμενων οικοσυστημάτων Natura 2000.
Η χαρτογράφηση των κινδύνων στην Ηλεία
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι πιθανές «συγκρούσεις», που καταγράφονται στο πόρισμα, μεταξύ τουριστικής ανάπτυξης και περιβαλλοντικής προστασίας.
Σύμφωνα με την αξιολόγηση, ο Δήμος Πύργου κατατάσσεται στις αναπτυσσόμενες τουριστικά περιοχές με υψηλό βαθμό κινδύνου, λόγω του παράκτιου χαρακτήρα του και της αυξανόμενης τουριστικής δραστηριότητας που συνδέεται και με το λιμάνι του Κατακόλου.
Ο Δήμος Ήλιδας χαρακτηρίζεται επίσης ως αναπτυσσόμενη περιοχή, όπου συνυπάρχουν αγροτική παραγωγή και τουρισμός, με τον κίνδυνο να αξιολογείται ως μέτριος.
Στην Ανδραβίδα – Κυλλήνη, όπου συγκεντρώνεται σημαντικός αριθμός τουριστικών μονάδων και παραθεριστικών δραστηριοτήτων, η μελέτη καταγράφει υψηλό κίνδυνο, ενώ τη μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί η περίπτωση της Ζαχάρως, η οποία κατατάσσεται στις περιοχές με δυνατότητες περαιτέρω ανάπτυξης αλλά και με «πολύ υψηλό» βαθμό κινδύνου, εξαιτίας της συνύπαρξης εκτεταμένων παραλιακών ζωνών και προστατευόμενων περιοχών Natura.
Αντίθετα, ο Δήμος Ανδρίτσαινας – Κρεστένων, λόγω του ορεινού χαρακτήρα του και της περιορισμένης τουριστικής ανάπτυξης, αξιολογείται με χαμηλό κίνδυνο.
Συνολικά, η Περιφέρεια κατατάσσει το παράκτιο μέτωπο της Ηλείας στις ζώνες «πολύ υψηλού» κινδύνου σε επίπεδο Δυτικής Ελλάδας, επισημαίνοντας ότι η συγκέντρωση τουριστικών δραστηριοτήτων απαιτεί σαφέστερους κανόνες χωροθέτησης και αποτελεσματικότερη προστασία των ευαίσθητων οικοσυστημάτων.
