Ανησυχούν περισσότερο για τη χρήση οθονών αν και πιστεύουν σε μικρότερο ποσοστό από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους ότι τα παιδιά τους περνούν υπερβολικό χρόνο μπροστά από μία οθόνη.
Σύμφωνα με τα στοιχεία του τελευταίου Ευρωβαρόμετρου, οι Έλληνες γονείς αναδεικνύονται ως εκείνοι που έχουν την πιο αρνητική στάση απέναντι στις οθόνες με το 66% να θεωρεί ότι αυτό έχει αρνητική επίδραση στη ζωή των νέων, το υψηλότερο ποσοστό στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ακολουθούν η Πορτογαλία και η Πολωνία με 62%, ενώ στον αντίποδα βρίσκονται η Μάλτα, το Λουξεμβούργο, η Δανία και η Ιρλανδία, όπου οι γονείς εμφανίζονται αισθητά πιο θετικοί απέναντι στις ψηφιακές τεχνολογίες.
Την ίδια στιγμή οι Έλληνες γονείς δεν θεωρούν απαραίτητα ότι τα παιδιά τους χρησιμοποιούν περισσότερο τις οθόνες από τους συνομηλίκους τους στην υπόλοιπη Ευρώπη. Αντίθετα, μόνο το 35% πιστεύει ότι οι έφηβοι περνούν υπερβολικά πολύ χρόνο μπροστά σε οθόνες, έναντι 44% στην ΕΕ, ενώ για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το αντίστοιχο ποσοστό είναι 25% έναντι 39% σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Παρότι η αντίληψη για τον χρόνο χρήσης είναι πιο ήπια, οι Έλληνες γονείς φαίνεται πως αξιολογούν πολύ πιο αρνητικά τις συνέπειες αυτής της χρήσης καθώς δύο στους τρεις θεωρούν ότι οι οθόνες επηρεάζουν αρνητικά τη ζωή των νέων, ενώ το 45% εκτιμά ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έχουν αρνητικό αντίκτυπο στην ψυχική ευημερία των παιδιών τους.
Όπως, πάντως, προκύπτει από τα συνολικά ευρήματα του Ευρωβαρόμετρου, η υπερβολική χρήση οθονών και μέσων κοινωνικής δικτύωσης αναδεικνύεται σε μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για την ψυχική υγεία των νέων στην Ευρώπη. Βάσει των συμπερασμάτων της έρευνας που πραγματοποιήθηκε την άνοιξη του 2026 σε περισσότερους από 39.000 εφήβους και γονείς σε όλα τα κράτη - μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, οι έφηβοι δηλώνουν ότι περνούν κατά μέσο όρο 4,5 ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες τις καθημερινές και 6,1 ώρες τα Σαββατοκύριακα. Ένας στους τέσσερις ξεπερνά ήδη τις έξι ώρες ημερησίως κατά τη διάρκεια της σχολικής εβδομάδας, ενώ τα Σαββατοκύριακα σχεδόν οι μισοί (46%) υπερβαίνουν αυτό το όριο και το 14% φτάνει ακόμη και τις δέκα ώρες ημερησίως. Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αποτελούν τη δημοφιλέστερη ψηφιακή δραστηριότητα, με μέσο χρόνο χρήσης 2,6 ώρες την ημέρα.
Παράλληλα, η έρευνα καταγράφει ένα σημαντικό χάσμα αντίληψης μεταξύ γονέων και παιδιών. Οι γονείς τείνουν να υποεκτιμούν συστηματικά τον χρόνο που περνούν οι έφηβοι στις οθόνες κατά περίπου μία ώρα ημερησίως, ενώ μόνο το 10% των γονέων θεωρεί ότι το παιδί του είναι «βαρύς χρήστης» οθονών, όταν το αντίστοιχο ποσοστό που δηλώνουν οι ίδιοι οι έφηβοι φτάνει το 25%.
Οι μεγαλύτεροι φόβοι των γονέων
Η έρευνα δείχνει ότι οι γονικές ανησυχίες επικεντρώνονται κυρίως στους εξωτερικούς κινδύνους του διαδικτύου και λιγότερο στις άμεσες επιπτώσεις στην υγεία και τη λειτουργικότητα των παιδιών. Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, το 72% των γονέων δηλώνει ανήσυχο για την έκθεση των παιδιών σε επιβλαβές ή ακατάλληλο περιεχόμενο και το 61% για την πιθανότητα επικοινωνίας με αγνώστους στο διαδίκτυο. Αντίθετα, χαμηλότερα ποσοστά ανησυχίας καταγράφονται για τις επιπτώσεις στον ύπνο (54%) και στις σχολικές επιδόσεις (51%).
Στην Ελλάδα οι ανησυχίες αυτές είναι εξίσου έντονες. Η έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο, η διαδικτυακή επικοινωνία με αγνώστους και οι συνέπειες στην εκπαιδευτική πορεία των παιδιών αποτελούν τους βασικούς προβληματισμούς των γονέων.
Παράλληλα, οι Έλληνες γονείς εμφανίζονται λιγότερο ενημερωμένοι για συγκεκριμένα περιστατικά που βιώνουν τα παιδιά τους στο διαδίκτυο. Σύμφωνα με τη συγκριτική κατάταξη των κρατών - μελών, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στις χώρες με τα χαμηλότερα επίπεδα γονικής επίγνωσης διαδικτυακών περιστατικών, μαζί με την Ιταλία, τη Γαλλία, την Πορτογαλία και την Ισπανία.
Η έρευνα έρχεται να επιβεβαιώσει και το σταθερό χάσμα αντιλήψεων μεταξύ εφήβων και γονέων, το οποίο εμφανίζεται σε όλα τα κράτη - μέλη της ΕΕ. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι έφηβοι είναι κατά 23 ποσοστιαίες μονάδες πιο θετικοί απέναντι στις οθόνες από ό,τι οι γονείς τους. Το 40% θεωρεί ότι οι οθόνες έχουν θετική επίδραση στη ζωή του, έναντι μόλις 17% των γονέων. Αντίστοιχα, το 48% των εφήβων αξιολογεί θετικά την επίδραση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης στην ψυχική του ευημερία, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό στους γονείς περιορίζεται στο 21%.
Η απόκλιση αυτή είναι ακόμη πιο έντονη σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Πορτογαλία και η Πολωνία, όπου οι γονείς εμφανίζονται ιδιαίτερα επιφυλακτικοί απέναντι στις ψηφιακές τεχνολογίες. Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι πρόκειται για ένα διαχρονικό φαινόμενο κοινωνικοποίησης, καθώς κάθε νέα γενιά τείνει να αξιολογεί πιο θετικά τα μέσα με τα οποία μεγαλώνει σε σχέση με τη γενιά των γονέων της.
Θα πρέπει, πάντως, να σημειωθεί ότι στην Ελλάδα οι συζητήσεις γονέων και παιδιών για τη χρήση των κοινωνικών δικτύων είναι συχνότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η χώρα μας συγκαταλέγεται μεταξύ εκείνων όπου οι καθημερινές συζητήσεις για τα social media είναι σχετικά διαδεδομένες, μαζί με τη Ρουμανία, τη Βουλγαρία, την Κύπρο, το Λουξεμβούργο και την Πορτογαλία.
Το Ευρωβαρόμετρο ανακοινώθηκε σε μία περίοδο κατά την οποία μπαίνουν οι τελευταίες πινελιές στις προτάσεις που θα παρουσιάσει στις 13 Ιουλίου η Ειδική Ομάδα που έχει συσταθεί από την Ευρωπαική Επιτροπή για την Ασφάλεια των Παιδιών στο Διαδίκτυο. Οι παρεμβάσεις αναμένεται να βασιστούν στο υφιστάμενο ευρωπαϊκό πλαίσιο προστασίας, το οποίο περιλαμβάνει τον Κανονισμό για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act), τη Στρατηγική Better Internet for Kids, τα Κέντρα Ασφαλούς Διαδικτύου, την εφαρμογή επαλήθευσης ηλικίας της ΕΕ, το Σχέδιο Δράσης κατά του Κυβερνοεκφοβισμού και τις νέες πρωτοβουλίες για την προστασία των ανηλίκων από διαδικτυακή εκμετάλλευση.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αντιμετωπίζει πλέον την ψυχική υγεία των νέων και την ασφάλεια στο διαδίκτυο ως κορυφαία πολιτική προτεραιότητα. Σύμφωνα με στοιχεία του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Επιτροπής (JRC), οι δεκαπεντάχρονοι που χρησιμοποιούν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης περισσότερες από τρεις ώρες ημερησίως έχουν περίπου 10 ποσοστιαίες μονάδες μεγαλύτερη πιθανότητα να αναφέρουν συμπτώματα άγχους ή κατάθλιψης σε σύγκριση με όσους τα χρησιμοποιούν λιγότερο από μία ώρα την ημέρα.
Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν υπογράμμισε ότι δεν μπορεί να αγνοηθεί το γεγονός πως σχεδόν ένας στους τρεις νέους δηλώνει ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τον κάνουν να αισθάνεται αγχωμένος, λυπημένος ή κοινωνικά αποκλεισμένος.
Πηγή: ethnos.gr
