Ενώ οι "Άγιοι Πάντες" στον Πύργο έχουν πλέον σοβαρό πρόβλημα χώρου για ταφές - Ή όταν η ματαιοδοξία μας ακολουθεί και στον . . . άλλο κόσμο
Αν ο νόμος έδινε σε κάποιους «νεοέλληνες» τη δυνατότητα να λειτουργήσουν αυτοβούλως, κατασκευάζοντας χωρίς όρια και περιορισμούς τον τάφο τους, ίσως ο τύμβος της Αμφίπολης και οι Αιγυπτιακές πυραμίδες να συναγωνίζονταν σε υπερβολή τις επιλογές τους.
Στο μεγαλύτερο νεκροταφείο της Ηλείας, μπορούμε να πάρουμε μια μικρή γεύση από αυτό. Με την πρώτη ματιά, το ασφυκτικά κορεσμένο Α΄ νεκροταφείο των Αγίων Πάντων του Πύργου αντανακλά την ανθρώπινη ματαιοδοξία και την τάση υπερβολής που χαρακτηρίζει σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές των ανθρώπων που βρίσκονται στη ζωή. Από τη μια, μεγαλόπρεποι τάφοι, σε… καλή σειρά (μπροστά από την είσοδο της εκκλησίας), με ακριβά υλικά και ιδιαίτερη καλλιτεχνική αξία, ιδίως εκείνοι των παλαιών μεγαλοαστικών οικογενειών της πόλης. Από την άλλη, στριμωγμένα και συρρικνωμένα μνήματα ατάκτως χωροθετημένα στους διαδρόμους του νεκροταφείου, σε κάθετη διάταξη, χωρίς ιδιαίτερη φροντίδα τα περισσότερα, μαρτυρούν ότι η επιθυμία για διάκριση μπορεί να μας ακολουθεί και… στην τελευταία μας κατοικία!
Το πρώτο νεκροταφείο των Αγίων Πάντων στον Πύργο εδώ και πολύ καιρό είναι κορεσμένο, καθώς ο αστικός πληθυσμός της πόλης τα τελευταία χρόνια έχει αυξηθεί σημαντικά, με αποτέλεσμα να αυξάνονται και οι απαιτήσεις χώρου για την «τελευταία κατοικία». Όπως προαναφέραμε, εδώ και χρόνια έχουν αρχίσει να καταλαμβάνονται και οι διάδρομοι του νεκροταφείου με αποτέλεσμα να έχει καταργηθεί το παραδοσιακό τυπικό του ενταφιασμού με προσανατολισμό της σορού από την ανατολή προς τη δύση. Παρά το γεγονός ότι υφίσταται και το δεύτερο νεκροταφείο στον περίβολο του ναού του Αγίου Γεωργίου, καθώς και αυτό του Καταραχίου, το πρόβλημα παραμένει έντονο με αποτέλεσμα πολλοί να αναζητούν τάφους στα χωριά καταγωγής των αποθανόντων συγγενών τους.
Τάφος… τριάντα τετραγωνικών!
Σύμφωνα με έναν κατ’ εκτίμησιν υπολογισμό, στο Α΄ νεκροταφείο Πύργου υπάρχουν περίπου 4.000 τάφοι, με μια χωροθέτηση που μοιάζει αρκετά με το περιουσιολόγιο των ζωντανών: τάφοι – «επαύλεις» για τους οικονομικά και κοινωνικά επιφανείς, τάφοι ταπεινοί για τους φτωχούς. Χαρακτηριστικό είναι ότι υπάρχει τάφος εμβαδού ίσου με ένα μικρό σπίτι, τριάντα περίπου τετραγωνικών μέτρων, αλλά και τάφοι που μόλις και μετά βίας καταλαμβάνουν έκταση δύο τετραγωνικών μέτρων! Τα πράγματα φαίνεται ότι καθορίστηκαν λάθος από την αρχή, όταν ο Πύργος ήταν μια μικρή πόλη και υπήρχε μια γενναιοδωρία στην παροχή χώρου στο νεκροταφείο, ιδίως σε επιφανείς πολίτες, σε μια λογική ιδιοκτησιακή. Έτσι, σήμερα μπορεί να υπάρχουν και οικογενειακοί τάφοι που για πολλά χρόνια δεν έχουν πια επιγόνους και θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να «δεχθούν» τις σορούς και άλλων αποθανόντων δημοτών.
Ο εφημέριος του Μητροπολιτικού ναού Αγίου Νικολάου, π. Κωνσταντίνος Παπαδημητρίου, ο οποίος είναι υπεύθυνος του Α΄ νεκροταφείου Πύργου, θα μας πει: «Το πρόβλημα είναι έντονο από τη στιγμή που το κοιμητήριο δεν διαθέτει οστεοφυλάκιο, για το οποίο υπάρχει σκέψη δημιουργίας του, κάτι που θα πρέπει να εξεταστεί από κοινού από την Πολιτεία και την Εκκλησία. Αν υπήρχε το οστεοφυλάκιο, θα είχαμε λύσει το πρόβλημα». Για να αντιληφθεί κανείς το μέγεθος της υπερβολής, αρκεί να συγκρίνει το νεκροταφείο του Πύργου μ’ αυτό της Καλαμάτας: το πρώτο καταλαμβάνει έκταση 33 περίπου στρεμμάτων και το δεύτερο μόλις 16, καίτοι η Καλαμάτα είναι σε πληθυσμό διπλάσια τουλάχιστον από τον Πύργο! Στην Καλαμάτα όμως δεν υπάρχει μόνο το κεντρικό οστεοφυλάκιο αλλά και πολλά ατομικά, που περιορίζουν σημαντικά τη χρήση γης.
Το real estate της τελευταίας κατοικίας
Στην περίπτωση που κάποιος νέος δημότης του Πύργου δεν έχει οικογενειακό τάφο, η επιλογή είναι η ακόλουθη: ο ενταφιασμός γίνεται σε κάποιον από τους διαθέσιμους μικρούς τάφους των διαδρόμων και σε τρία χρόνια γίνεται εκταφή των οστών, τα οποία τοποθετούνται σε τάφο που στο μεταξύ έχει αγοράσει η οικογένεια. Ένας διπλός τάφος ωστόσο, σύμφωνα με σχετική απόφαση του εκκλησιαστικού συμβουλίου, κοστίζει 3.000 ευρώ και ένας μονός 2.000 ευρώ, ενώ κάθε κάτοχος τάφου καταβάλει προς το ναό ετήσια συνδρομή 30 ευρώ, ώστε να καλύπτονται διάφορες λειτουργικές δαπάνες του νεκροταφείου. Οι κάτοχοι διπλών, τριπλών ή και τετραπλών τάφων, πληρώνουν αναλογικά περισσότερα.
Τα κόστη αυτά ίσως να είναι απαγορευτικά σε πολλούς δημότες, κυρίως μέσα στην περίοδο οικονομικής κρίσης που διανύουμε. Δεν είναι λοιπόν λίγοι εκείνοι που αδυνατούν ή αμελούν να πληρώσουν και οφείλουν συνδρομές αρκετών χρόνων. «Τους τηλεφωνούμε και τους ενημερώνουμε ότι αν δεν χρειάζονται άλλο τον τάφο μπορούν να κάνουν ανακομιδή των οστών και να τον παραχωρήσουμε κάπου αλλού» τονίζει ο π. Κωνσταντίνος Παπαδημητρίου, προσθέτοντας ότι σκέψη για δημιουργία και τρίτου νεκροταφείου στον Πύργο δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή.
Πάντως και για να πεθάνει κανείς σήμερα, χρειάζεται το αντίστοιχο… real estate για την τελευταία του κατοικία.
