Σε κλίμα έντονης ανησυχίας αλλά και αποφασιστικότητας πραγματοποιήθηκε χθες το απόγευμα λαϊκή συνέλευση στην πλατεία της τοπικής κοινότητας Χειμαδιού, με τη συμμετοχή κατοίκων από το Χειμαδιό, την Κουτσοχέρα και το Περιστέρι. Μοναδικό θέμα της συγκέντρωσης αποτέλεσαν οι εξελίξεις γύρω από τις εκτάσεις που διεκδικεί η Ιερά Μονή Αγίων Θεοδώρων Αροανίας, ένα ζήτημα που όπως τονίστηκε, επηρεάζει άμεσα την καθημερινότητα, την οικονομική δραστηριότητα και το μέλλον των δύο χωριών.
Οι κάτοικοι εξέφρασαν την έντονη αγωνία τους για το ενδεχόμενο απώλειας περιουσιών που, όπως υποστηρίζουν, καλλιεργούν και κατέχουν εδώ και δυο αιώνες. Μέσα από τη συνέλευση επιδιώχθηκε η πλήρης ενημέρωση, η ανταλλαγή απόψεων και κυρίως ο συντονισμός των επόμενων κινήσεων.
Απόφαση για κοινό μέτωπο και επιτροπή αγώνα
Κατά τη διάρκεια της συνέλευσης αποφασίστηκε η σύσταση επιτροπής, στην οποία θα συμμετέχουν οι πρόεδροι των κοινοτήτων, εκπρόσωποι του Δήμου, της Περιφέρειας και βουλευτές, με στόχο την προώθηση του ζητήματος σε πολιτικό επίπεδο. Παράλληλα, εγκρίθηκε ομόφωνα ψήφισμα που προβλέπει τη συνέχιση του αγώνα μέχρι να δοθεί όπως τονίστηκε «πολιτειακή λύση».
Στάθης Καννής: «Το Κτηματολόγιο δικαιώνει τη Μονή»
Ο δήμαρχος Πύργου Στάθης Καννής χαρακτήρισε το θέμα εξαιρετικά σοβαρό, επισημαίνοντας ότι η διαδικασία του Κτηματολογίου, ήδη από την προανάρτηση, φαίνεται να δικαιώνει τη Μονή.
Όπως ανέφερε, οι κάτοικοι έχουν καταθέσει ενστάσεις, ωστόσο η εισήγηση των αρμόδιων υπηρεσιών παραμένει υπέρ της Μονής, γεγονός που εντείνει την ανησυχία. Την ίδια στιγμή, έγγραφο της Μονής καλεί τους κατοίκους σε συνεννόηση για πώληση των εκτάσεων που ήδη κατέχουν, κάτι που όπως είπε προκάλεσε έντονες αντιδράσεις.
Ο δήμαρχος υπενθύμισε ότι το ζήτημα δεν είναι νέο, καθώς είχαν πραγματοποιηθεί αντίστοιχες συνελεύσεις το 2018 και το 2022, χωρίς όμως να υπάρξει ουσιαστική εξέλιξη. Παράλληλα, άφησε αιχμές για την προηγούμενη δημοτική αρχή, σημειώνοντας ότι δεν υπήρξε σαφής ενημέρωση για τη νομική διαχείριση της υπόθεσης.
"Τότε είχαμε πει το 2022 ότι θα ανετίθετο σε δικηγόρο, στην προηγούμενη δημοτική αρχή, η διεκπεραίωση και η μελέτη αυτής της υπόθεσης από δικηγόρο που ορίστηκε τότε. Εγώ τουλάχιστον μέχρι σήμερα ούτε ξέρω σε ποιον δικηγόρο ανατέθηκε ούτε προτάθηκε κάτι έτσι ώστε να βρεθεί λύση σε αυτό το θέμα. Πλέον αυτή η δημοτική αρχή θα αναλάβει πρωτοβουλίες μήπως βρεθεί η λύση που περιμένουν οι κάτοικοι", τόνισε.
«Τα χωράφια είναι δικά μας εδώ και 200 χρόνια»
Η πρόεδρος της κοινότητας Χειμαδιού, Αμαλία Μαρία Ξουλεή, υπογράμμισε ότι οι κάτοικοι ασχολούνται τα τελευταία χρόνια σχεδόν αποκλειστικά με το συγκεκριμένο ζήτημα.
«Τα χωράφια μας ανήκουν. Τα δουλεύουμε, τα συντηρούμε και έχουμε φορολογηθεί για αυτά εδώ και 200 χρόνια. Ζητάμε τη στήριξη της πολιτείας για να δικαιωθούμε», δήλωσε χαρακτηριστικά.
«Θα μας διώξουν από τα χωριά μας;»
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Κουτσοχέρας, Δημήτριος Μητρόπουλος έκανε λόγο για «πρωτόγνωρη και απαράδεκτη κατάσταση», επισημαίνοντας ότι το πρόβλημα ξεκίνησε το 2018, όταν η Μονή δήλωσε στο Κτηματολόγιο περίπου 20.000 στρέμματα.
Με έντονο ύφος, εξέφρασε την αγωνία των κατοίκων για το μέλλον:
«Αν μας πάρουν τη γη μας, τι θα απογίνουμε; Θα φύγουμε από τα χωριά μας;»
Ξεκαθάρισε δε ότι δεν τίθεται θέμα διαπραγμάτευσης, τονίζοντας πως οι εκτάσεις «δεν ήταν ποτέ δικές τους και δεν πρόκειται να γίνουν».
Νομικό υπόβαθρο με ρίζες στον 19ο αιώνα
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η τοποθέτηση του δικηγόρου Νίκου Πατρίκιου, ο οποίος αφού χαιρέτισε την πρωτοβουλία των προέδρων των χωριών για την λαϊκή συνέλευση τόνισε ότι ήταν απαραίτητη ύστερα από τις πρόσφατες εξελίξεις και προχώρησε σε μια σύντομη ανασκόπηση της υπόθεσης.
«Το 1896 το ελληνικό Δημόσιο κατέθεσε μία αγωγή εις βάρος της ιεράς μονής των Αγίων Θεοδώρων. Διεκδικούσε μία έκταση τότε 7000 στρεμμάτων. 6000 βασικών και 1000 αγροτικής έκτασης. Αυτή η αγωγή εκδικάστηκε στο πρωτοδικείο Ηλείας και το 1902 βγήκε μία απόφαση με την οποία το δικαστήριο δικαιώνει την ιερά μονή και απέδιδε, αναγνώρισε, ότι αυτή η έκταση, ανήκει στην κυριότητα της.
Σημαντικό στοιχείο της απόφασης αυτής είναι όμως ότι κατέληξε σε αυτή την κρίση κατόπιν ορκοδοσίας του τότε ηγούμενου της ιεράς μονής. Με απλά λόγια το δικαστήριο τότε δεν μπορούσε να καταλήξει σε συμπέρασμα για το αν αυτή έκταση ανήκε στο Δημόσιο ή στην ιερά μονή και εν τέλει με τους τότε δικονομικούς κανόνες κατέληξε ότι θα της αρκούσε να ορκιστεί ότι είναι δικά της αυτά τα 7000 στρέμματα ο ηγούμενος της ιεράς μονής. Δηλαδή ο εκπρόσωπος ενός εκ των διαδίκων.
Το ελληνικό Δημόσιο δεν το άφησε έτσι και άσκησε έφεση κατά της συγκεκριμένης απόφασης. Και έρχεται το 1905 το εφετείο Πατρών με την τελεσίδικη απόφαση του και απορρίπτει την έφεση του ελληνικού Δημοσίου και δικαιώνει την ιερά μονή κι αυτό με τη σειρά του στην συγκεκριμένη ορκοδοσία.
Τα χρόνια πέρασαν, φυσικά η ιερά μονή δεν έχει ενοχλήσει κανέναν από τους κατοίκους, και έρχεται η κυβέρνηση Ζαΐμη την δεκαετία του 1930 και αποφασίζει να διαχωρίσει την περιουσία της εκκλησίας και των μονών της σε διατηρητέα και όσα είναι για εκποίηση.
Σε αυτή δηλαδή που έπρεπε να διατηρήσουν για την κάλυψη των αναγκών τους και σε αυτή που έπρεπε να εκποιήσουν.
Και εξεδόθη ένα διάταγμα το οποίο αφορούσε την διατηρητέα περιουσία η ιερά μονή Αγίων Θεοδώρων. Και εκεί σχεδόν 25 χρόνια μετά την απόφαση του εφετείου Πατρών τα 7000 στρέμματα της απόφασης γίνονται ξαφνικά 20.000 στρέμματα με απροσδιόριστα όρια και προσανατολισμούς. Κανείς δεν μπορούσε να ξέρει από που ξεκινούσαν και που τελειώνουν αυτά τα 20.000 στρέμματα με τον γενικό και αόριστο προσδιορισμό μετόχι Ρετεντούς.
Πάλι οι κάτοικοι των κοινοτήτων που επηρεάζονται από αυτή την εξέλιξη δεν μπορούν να έχουν γνώση για το τι έχει γίνει. Παράλληλα και ενώ η κοινότητες προοδεύουν, δουλεύουν τα κτήματα τους τα αξιοποιούν και τα αναβαθμίζουν το 1987 εμφανίζεται η ιερά μονή, 50 χρόνια μετά, ξαφνικά στα υποθηκοφυλακεία πρώτα Ολυμπίας και μετά στο Ωλένης και ζητά να μεταγραφεί η απόφαση του εφετείου Πατρών δηλαδή του 1905 και ορισμένοι κτηματολογικοί πίνακες είναι ουσιαστικά πίνακες του δασαρχείου.
Ζητάει πλέον να μεταγράψει την απόφαση για τα 7.000 στρέμματα χωρίς να επικαλείται βέβαια τα διατάγματα που ανέφεραν τα 20.000 στρέμματα. Η τότε υποθηκοφύλακας αφού εξέτασε την συγκεκριμένη αίτηση κατέληξε να απορρίψει την αίτηση της Μονής με ένα σκεπτικό ότι η συγκεκριμένη απόφαση δεν αναγνώριζε δικαίωμα στη μονή παρά μόνο απέρριπτε την έφεση του ελληνικού δημοσίου από 85 χρόνια πριν. Πράγματι η Ιερά Μονή δεν επέμεινε περαιτέρω , απορρίφθηκε η αίτησή της και συνεπώς η απόφαση που βάσιζε αυτή την διεκδίκηση παραμένει αμετάγραφη για περίπου 100 χρόνια. Είναι γνωστό για να έχει ισχύ μια ενέργεια ή μια πράξη παραχώρησης πρέπει να μεταγραφεί στο υποθηκοφυλακείο και πλέον να καταχωρηθεί στο κτηματολόγιο. Ερχόμαστε στο 2014. Η απόφαση αυτή έχει μείνει αμετάγραφη, συνεπώς με όσα γνωρίζουμε μέχρι τώρα η συγκεκριμένη απόφαση δεν μπορεί να δημιουργήσει τετελεσμένο εις βάρος των κατοίκων χωρίς να έχει μεταγραφεί» τόνισε ο κ. Πατρίκιος αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο νομικής ανατροπής της σημερινής κατάστασης.
