Επίκεντρο της συζήτησης ήταν ο τρόπος λειτουργίας των MME και ο βαθμός επίδρασης της λογοκρισίας στην παραγωγή (κυρίως) ντοκιμαντέρ για την τηλεόραση και τον κινηματογράφο, με βάση τις εμπειρίες του σπουδαίου Έλληνα κινηματογραφιστή από τα χρόνια που δούλευε για την γαλλική και ελληνική τηλεόραση.
«Ένα από τα προβλήματα που θα αντιμετωπίσετε κι εσείς στο μέλλον είναι πως, όταν θα δουλεύετε για έναν εργοδότη, είτε πρόκειται για το κράτος είτε για έναν ιδιώτη, ο οποίος πάντα εξυπηρετεί κάποια συμφέροντα, η δουλειά σας θα περνάει από μια μορφή λογοκρισίας. Και φυσικά, η λογοκρισία οδηγεί στην αυτολογοκρισία. Θέλω να σας πω όμως, κάτι ενδιαφέρον από τα χρόνια που ζούσα στη Γαλλία. Έκανα πολλά ντοκιμαντέρ για την γαλλική τηλεόραση και ποτέ μα ποτέ δεν μου έκαναν λογοκρισία. Ήμουν κι εγώ βέβαια πολύ προσεκτικός. Αλλά πόσο προσεκτικός να είναι κανείς όταν κάνει μια ταινία για την δεκαετία του ’30. Η δεκαετία του ’30 ήταν ό,τι χειρότερο είχε συμβεί στη Γαλλία, εκτός από το Λαϊκό Μέτωπο που κράτησε όμως πολύ λίγο, αλλά τουλάχιστον δημιούργησε τα πρώτα φιλεργατικά μέτρα στην Γαλλία. Κατά τα άλλα, οι Γάλλοι εθελοτυφλούσαν απέναντι σε ό,τι συνέβαινε τότε στην Ευρώπη με την άνοδο του φασισμού στη Γερμανία, την Ιταλία και την Ισπανία. Ζούσαν την ζωή τους, τραγουδούσαν και όλα αυτά τα καυτά ζητήματα δεν περνούσαν στα ΜΜΕ. Και μάλιστα, στις διαδηλώσεις που γίνονταν κατά του πολέμου σε διάφορα μέρη του κόσμου, όπου το σύνθημα ήταν «όχι πόλεμο, ειρήνη», οι Γάλλοι που ήταν τόσο ανενημέρωτοι έλεγαν συνέχεια «Pourquoi?», «Γιατί;». Γι’ αυτό μάλιστα, εμείς οι Έλληνες του Παρισιού τους λέγαμε οι «pourquoiάδες». Και γι’ αυτό πιστεύω ότι με αυτή την πολιτική η Γαλλία ηττήθηκε στο τέλος, γιατί δεν ήταν προετοιμασμένη. Εγώ λοιπόν, στην ταινία μου δεν γινόταν να μην τα δείξω όλα αυτά τα ντοκουμέντα από την Γαλλία του ’30, όπως ότι οι Γάλλοι το έσκαγαν στο εξωτερικό για να μην πολεμήσουν. Ήταν ας πούμε, ένας τραγουδιστής ο οποίος έλεγε ένα τραγούδι με τίτλο «Σηκώνομαι και φεύγω», και τελικά έφυγε κι αυτός για την Αμερική για να μην επιστρατευθεί. Όταν αυτός λοιπόν, είδε την ταινία δεν του άρεσε που είδε ότι είχα βάλει αυτό το τραγούδι, ζητούσε να μπει σε άλλες σκηνές, το μετακινήσαμε, αλλά τελικά δεν λειτουργούσε και το βγάλαμε έξω. Ήταν λοιπόν, κι αυτό μια μορφή λογοκρισίας. Όταν προβάλαμε αυτή την ταινία στους δυο διευθυντές του τηλεοπτικού καναλιού, οι οποίοι ήταν πολύ νέοι και δεν τα είχαν ζήσει όλα αυτά, μετά το τέλος της προβολής, έμειναν για πέντε λεπτά άφωνοι. Κάποια στιγμή, ένας από τους δυο ακούγεται να λέει, «αυτοί ήμασταν και δεν το είχαμε καταλάβει;». Όμως, επειδή τα γεγονότα που εξιστορούσα στην ταινία ήταν πολύ μακριά πια χρονικά, δεν έκαναν καμία παρέμβαση. Αν έθιγα σύγχρονα ζητήματα που ενοχλούσαν, τότε σίγουρα θα έκαναν παρεμβάσεις. Όπως μου συνέβη σ’ ένα άλλο περιστατικό. Όταν ήμουν στη Γαλλία έκανα μια ταινία με ντοκουμέντα από τις διαδηλώσεις των νέων στις ΗΠΑ εναντίον του πολέμου στο Βιετνάμ. Βρήκα λοιπόν, ένα εκπληκτικό ντοκουμέντο με μια εξέγερση αριστεροών Νοτιοβιετναμέζων στην Σαϊγκόν. Και κάποια στιγμή φέρνουν έναν αντάρτη μπροστά σ’ έναν αστυνομικό, ο οποίος βγάζει το πιστόλι, τον πυροβολεί εν ψυχρώ μπροστά στην κάμερα, βάζει το πιστόλι στη θήκη του και συνεχίζει. Εγώ φυσικά το χρησιμοποίησα. Γι’ αυτή την σκηνή όμως, ήταν η μόνη στιγμή που ένας Γάλλος παραγωγός της τηλεόρασης με παρακάλεσε να την «κόψω» γιατί έκρινε πως ήταν πολύ σκληρή και δεν θα την άντεχε το κοινό. Το σκέφτηκα και τελικά αυτό που έκανα ήταν το εξής: κράτησα την σκηνή μέχρι την στιγμή που ο αστυνομικός ετοιμάζεται να τραβήξει την σκανδάλη, έκοψα εκεί και συνέχισα με άλλη σκηνή όπου όμως έβαλα από πάνω τον ήχο του πυροβολισμού».
Το masterclass έκλεισε με ένα θερμό χειροκρότημα από τους φοιτητές.
Ατζέντα δράσεων σήμερα Τρίτη 4/12
-Προβολές διαγωνιστικού προγράμματος 12ης Camera Zizanio Συνεδριακό Κέντρο 4-7 Δεκεμβρίου: 10:00-14.00 Ευρωπαϊκό Τμήμα [Σημείωση: Αναλυτικά για τις ταινίες, βλ. Πρόγραμμα Προβολών]
-Κινηματογραφικά εργαστήρια
Τρίωρο βιωματικό εργαστήριο που απευθύνεται σε νηπιαγωγούς επικεντρωμένο στην εισαγωγή του ανιμέσιον στην τάξη. Στους συμμετέχοντες θα δοθούν φύλλα εργασίας. Διδασκαλία: Σπύρος Σιάκας. 4/12/2012, Δημαρχείο (αίθουσα εκδηλώσεων, 2ος όροφος), 16:00-19:00
- Music-video workshop
Για μαθητές δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από διάφορες εθνικότητες και από Ελλάδα. Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου, τα παιδιά καλούνται να εκφραστούν μέσα από μια διαδικασία παραγωγής ενός βίντεο που δείχνει την προετοιμασία και την έναρξη μιας επανάστασης. Διδασκαλία: Martin Högdahl (Σουηδός, σκηνοθέτης της μεγάλου μήκους ταινίας Ice Dragon που διαγωνίζεται στο τμήμα μυθοπλασίας) 4-5/12/2012, 3ο Γυμνάσιο, 16:00-18:00
-Παράλληλες εκδηλώσεις...
Συγγραφείς στα Σχολεία
Η Αγγελική Δαρλάση συζητά με μαθητές και εκπαιδευτικούς για τη βία και τη διέξοδο που δίνει η λογοτεχνία και η ποίηση με αφορμή το βιβλίο της Με λένε… Σύννεφο ή οι άγραφες σελίδες μιας Νεφέλης. 4/12/2012, Γυμνάσιο Πελοπίου, 9.00
Ο Δημήτρης Σπύρου συζητά με μαθητές και εκπαιδευτικούς για τη δύναμη της μουσικής με αφορμή το βιβλίο του Η μουσική που σταμάτησε τον πετροπόλεμο.
4/12/2012, Λύκειο Κρέστενας, 11:30
Ο Κώστας Χαραλάς συζητά με μαθητές και εκπαιδευτικούς για τη λογοτεχνία.
4/12/2012, Δημοτικό Σχολείο Καλλικώμου, 10:00
Πολυφωνικό τραγούδι. Με βασικό πυρήνα άτομα που συμμετείχαν στο εργαστήρι του 14ου Φεστιβάλ κι εμπλουτισμένο από νέους φίλους, ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Διεθνούς Φεστιβάλ Πολυφωνικού Τραγουδιού Αλέξανδρος Λαμπρίδης, μυεί τους συμμετέχοντες στα μυστικά του πολυφωνικού τραγουδιού.
4-5-6/12, Συνεδριακό κέντρο, 16:00-19:00.
