μια βάση για το γενικότερο πνεύμα τη συζήτησης στη συνέντευξη Τύπου που παραχώρησαν η πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων Δέσποινα Κουτσούμπα και τα μέλη του συλλόγου, χθες το μεσημέρι στο συνεδριακό κέντρο ΣΠΑΠ στην Αρχαία Ολυμπία. Η αφύπνιση της κοινωνίας, αλλά και οι κινήσεις του υπουργείου Πολιτισμού τέθηκαν επί τάπητος στη συνέντευξη Τύπου.
Ο αρχαιολόγος της Ζ΄ ΕΠΚΑ Κωνσταντίνος Αντωνόπουλος άνοιξε αυτή τη συνέντευξη του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων για το θέμα της ληστείας του παλαιού μουσείου. Έκανε μια σύντομη αναφορά στα γεγονότα για να καταλήξει στην περίφημη φράση του Στρατηγού Μακρυγιάννη όταν κάποιοι στρατιώτες σκόπευαν να πουλήσουν κάποια αρχαία αντικείμενα, λέγοντας «γι’ αυτά πολεμήσαμε…». Ανέφερε πως έχουν περάσει δέκα ημέρες από τη στιγμή της ληστείας αλλά οι δράστες δεν έχουν εντοπιστεί, αλλά εξέφρασε την ελπίδα πως οι Αρχές κάνουν μια πολύ σοβαρή προσπάθεια για τη σύλληψή τους.
Η πρόεδρος του Συλλόγου Ελλήνων Αρχαιολόγων Δέσποινα Κουτσούμπα έλαβε στη συνέχεια το λόγο τονίζοντας πως μετά τη ληστεία οι «πληγές» είναι ανοικτές και θα παραμένουν έτσι όσο οι προθήκες που χτύπησαν οι δράστες παραμένουν λαβωμένες και άδειες, αλλά και ευρήματα ανεκτίμητης ιστορικής αξίας που δείχνουν τις απαρχές της λατρείας του Δία στην Ολυμπία, παραμένουν μακριά από το μουσείο που τα στέγαζε.
Το περιστατικό αυτό τόνισε πως πρέπει να θέσει ένα προβληματισμό σε όλους, πρωτίστως την ηγεσία του υπουργείου Πολιτισμού, που είχε γίνει δέκτης των έγκαιρων προειδοποιήσεων των σωματείων του χώρου και δεν αντιμετώπισε την υποστελέχωση και την υποχρηματοδότηση των υπηρεσιών πολιτισμού, αφήνοντάς τες λαβωμένες από τις περικοπές του δημοσίου τομέα. Οι αρχαιολόγοι είχαν αναφέρει πως η απώλεια της πολιτιστικής κληρονομίας είναι ζήτημα εθνικής σημασίας.
Οι περικοπές στον Πολιτισμό δείχνουν πως δεν έχει γίνει αντιληπτό το μέγεθος του προβλήματος, ένα παραπάνω μετά την κλοπή στην Εθνική Πινακοθήκη. Περικοπές που μπορεί να ικανοποίησαν την Τρόικα, όμως άφησε τους αρχαιολογικούς χώρους και τα μουσεία αφύλακτα.
Η κα Κουτσούμα τόνισε πως αντικείμενα σαν αυτά που εκλάπησαν από το παλαιό μουσείο της Ολυμπίας δεν «φεύγουν» αν δεν υπάρχει παραγγελιοδότης, καθώς δεν μπορούν να νομιμοποιηθούν και να πωληθούν στην αγορά που κατευθύνονται τα προϊόντα αρχαιοκαπηλίας και λαθρανασκαφών, αναφέροντας τα παραπάνω ως μια εκτίμηση των διεθνών πρακτικών.
Η πρόεδρος του Συλλόγου Αρχαιολόγων τόνισε πως η εικόνα της χώρας δίνει το δικαίωμα σε αρχαιοκαπήλους να έχουν τέτοιες βλέψεις στα μουσεία μας, όπως έγινε σε καιρό πολέμου στα μουσεία της Βαγδάτης ή της Καμπούλ ή άλλες εμπόλεμες περιοχές. «Μακάρι να σταματήσουμε εδώ και να μην υπάρξουν άλλα τέτοια περιστατικά»
Η κα Κουτσούμπα ζήτησε από τους εργαζόμενους στον πολιτισμό να προβληματιστούν για το θέμα της προστασίας της πολιτιστικής κληρονομίας σε μια τόσο δύσκολη συγκυρία. Επισήμανε πως τα μουσεία δεν μπορούν και δεν πρέπει να γίνουν «αστακοί» καθώς πέρασαν πολλά χρόνια για να φανεί στην κοινωνία πως είναι ζωντανοί χώροι.
«Η καλύτερη προστασία είναι να είναι ανοιχτά και να αγκαλιστούν από την κοινωνία και τους επισκέπτες, να αποτελούν ανοιχτούς χώρους εκπαίδευσης και παραγωγής πολιτιστικής συνείδησης» ανέφερε ζητώντας να προβληματιστεί και η κοινωνία για την προστασία της, υπογραμμίζοντας πως ο πολιτισμός πρέπει να αποτελεί κοινό τόπο και προορισμό και δίπλα στην παιδεία και την υγεία να προσφέρεται ως κοινωνικό αγαθό.
Η κα Κουτσούμα επισήμανε πως ο Σύλλογος Ελλήνων Αρχαιολόγων ζητά από το ΥΠ.ΠΟ. να ξεκινήσει ένα σοβαρό διάλογο για τα θέματα ασφαλείας και προστασίας των μουσείων και αρχαιολογικών χώρων με όλα τα σωματεία εργαζομένων και τις υπηρεσίες. Μάλιστα έθεσε τις δύο βάσεις συζήτησης που έχουν να κάνουν με το δημόσιο χαρακτήρα της προστασίας και της φύλαξης και τον εντοπισμό των προβλημάτων σε προσωπικό και μέσα και η άμεση θεραπεία τους.
Παράλληλα η πρόεδρος του Συλλόγου τόνισε πως θα αναληφθεί από την πλευρά των αρχαιολόγων αυτοτελώς μια διεθνής πρωτοβουλία για την ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομίας και της ανάγκης προστασίας της, μιας κληρονομιάς παγκόσμιας. Θα υπάρξει η συνεργασία με τους αρχαιολόγους των ξένων σχολών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα, καθώς επίσης στους διανοούμενους και στα κινήματα που αναπτύχθηκαν διεθνώς και υποστηρίζουν τη χώρα. Μίλησε για υλικά και άυλα μνημεία της χώρας μας.
«Είναι σημαντικό μνημείο του Ιερό του Δία στην Ολυμπία και ο Παρθενώνας, είναι όμως και η Δημοκρατία. Όμως ως μια προσφορά της χώρας μας στον κόσμο, στην Ελλάδα δείχνει να μην θεραπεύεται…» είπε χαρακτηριστικά η κα Κουτσούμπα.
Η πρόεδρος του συλλόγου σχολίασε και το θέμα της ετεροαπασχόλησης που δεν εφαρμόζεται για πρώτη φορά στο ΥΠ.ΠΟ. λέγοντας πως είναι κάτι που συνηθίζεται αλλά πρέπει να βρει η πολιτική ηγεσία λύσεις, για να μην κλείσουν μουσεία ή χώροι λόγω έλλειψης προσωπικού. Ακόμα στάθηκε στον πρωτοφανή τρόπο που έγινε το «χτύπημα» στο μουσείο σα να ήταν τράπεζα, ένας κοινός τρόπος δράσης, αλλά και η βιαιότητα, ξένα απέναντι στον πολιτισμό.
Ο αρχαιολόγος της ΣΤ΄ΕΠΚΑ Πατρών Βασίλης Αργυρόπουλος από το τοπικό παράρτημα Δυτικής Ελλάδας του ΣΕΑ, στην τοποθέτησή του τόνισε πως στα τέλη Νοέμβρη συστάθηκε το τοπικό παράρτημα της Δυτικής Ελλάδας. Τότε πρώτο μέλημα ήταν να δοθεί μια συνέντευξη Τύπου για τα προβλήματα του χώρου, όμως τα γεγονότα πρόλαβαν τις προθέσεις.
«Η διαφύλαξη της πολιτιστικής κληρονομίας δεν είναι αντικείμενο μόνο των αρχαιολόγων αλλά όλης της κοινωνίας, ενώ σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς η ανάγκη αυτή κρίνεται περισσότερο επιτακτική. Τα μέτρα που εκ των υστέρων λαμβάνει το ΥΠ.ΠΟ. δεν φτάνουν. Πρέπει να εφαρμοστεί άλλη πολιτική που να στοχεύει στην πηγή, στο ίδιο το μνημείο που πρέπει να προφυλαχθεί όχι μόνο με αστυνομικά μέτρα, αλλά και από το χρόνο και τις καιρικές συνθήκες» σχολίασε ο κ. Αργυρόπουλος.
Ακούστε τι δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου η πρόεδρος του Συλλόγου Αρχαιολόγων Ελλάδας Δέσποινα Κουτσούμπα.
