Υπολογίζεται ότι εμφανίζεται στο 15-20% των ανδρών, ενώ αποτελεί τη συχνότερη αναστρέψιμη αιτία ανδρικής υπογονιμότητας. Μάλιστα, περίπου το 40% των ανδρών που αντιμετωπίζουν δυσκολία στη σύλληψη διαγιγνώσκονται με κιρσοκήλη.
Συνήθως εντοπίζεται στον αριστερό όρχι, ωστόσο μπορεί να παρουσιαστεί και αμφοτερόπλευρα. Πρόκειται για διαταραχή του φλεβικού πλέγματος του σπερματικού τόνου, η οποία οδηγεί σε στάση αίματος και αύξηση της θερμοκρασίας στο όσχεο.
Πώς προκαλείται η κιρσοκήλη
Η αιτία της πάθησης συνδέεται με ανεπάρκεια των φλεβικών βαλβίδων ή με ανατομικές ιδιαιτερότητες όπως η κάθετη εκβολή της αριστερής σπερματικής φλέβας στη νεφρική φλέβα. Σπανιότερα, μπορεί να οφείλεται σε πίεση της φλέβας από όγκους του οπισθοπεριτοναϊκού χώρου. Η φλεβική στάση που προκαλείται οδηγεί σε υπερθέρμανση του οσχέου και διαταραχή της σπερματογένεσης.
Διάγνωση και συμπτώματα
Στις περισσότερες περιπτώσεις, η κιρσοκήλη δεν προκαλεί έντονα συμπτώματα και ανιχνεύεται τυχαία σε προληπτικό έλεγχο ή κατά τη διερεύνηση υπογονιμότητας. Ορισμένοι άνδρες αναφέρουν βαρύ ή αμβλύ πόνο, αίσθημα βάρους ή μείωση του μεγέθους του πάσχοντος όρχι.
Η διάγνωση γίνεται με κλινική εξέταση και υπερηχογράφημα Doppler, το οποίο εντοπίζει και υποκλινικές μορφές της νόσου, καταγράφοντας την παλινδρόμηση του αίματος και τη διάταση των φλεβών.
Σχέση κιρσοκήλης και υπογονιμότητας
Η κιρσοκήλη επηρεάζει αρνητικά τη λειτουργία των όρχεων και θεωρείται βασικό αίτιο για την υπογονιμότητα. Η αύξηση της θερμοκρασίας, η φλεβική στάση και η παλινδρόμηση τοξικών ουσιών δημιουργούν ένα δυσμενές μικροπεριβάλλον για την παραγωγή και ωρίμανση του σπέρματος. Η συνέπεια είναι η μείωση του αριθμού και της κινητικότητας των σπερματοζωαρίων, γεγονός που καθιστά δυσκολότερη τη φυσική σύλληψη.
Θεραπευτικές επιλογές
Η θεραπεία της κιρσοκήλης είναι χειρουργική και στοχεύει στην απολίνωση των διατεταμένων φλεβών ώστε να αποκατασταθεί η φυσιολογική ροή του αίματος. Οι πλέον αποτελεσματικές τεχνικές είναι η βουβωνική και υποβουβωνική προσπέλαση, που παρουσιάζουν τα μικρότερα ποσοστά υποτροπής.
Εναλλακτικά, μπορούν να εφαρμοστούν λαπαροσκοπική ή ρομποτική μέθοδος, καθώς και ενδοαγγειακός εμβολισμός. Η επιλογή της τεχνικής εξαρτάται από τη βαρύτητα, τη μονόπλευρη ή αμφοτερόπλευρη εντόπιση και την ηλικία του ασθενούς.
Μετεγχειρητική πορεία και πρόγνωση
Μετά την επέμβαση, ο ασθενής πρέπει να αποφύγει βαριές δραστηριότητες για 1-3 μήνες. Η βελτίωση της ποιότητας του σπέρματος παρατηρείται σταδιακά μέσα στους επόμενους 3 έως 12 μήνες. Τα ποσοστά επιτυχίας είναι ιδιαίτερα υψηλά, με σημαντική βελτίωση στη γονιμότητα και ανακούφιση από τα συμπτώματα.
Πιθανές, αλλά σπάνιες, επιπλοκές περιλαμβάνουν υποτροπή, υδροκήλη ή αιμάτωμα, ωστόσο με την κατάλληλη χειρουργική τεχνική τα ποσοστά αυτά παραμένουν εξαιρετικά χαμηλά.
Πότε πρέπει να διορθώνεται
Η διόρθωση της κιρσοκήλης ενδείκνυται όταν προκαλεί πόνο, ατροφία του όρχεως, διαταραχή στη γονιμότητα ή αισθητική ενόχληση. Η έγκαιρη αξιολόγηση από εξειδικευμένο Ουρολόγο – Ανδρολόγο συμβάλλει στην πρόληψη μόνιμων βλαβών και στη διατήρηση της αναπαραγωγικής υγείας.
Για περισσότερες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον Ουρολόγο – Ανδρολόγο Δρ. Αλέξανδρο Λέκα.
