Η υπερ – πρόσληψη των πιο ισχυρών αντιβιοτικών εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τη δημόσια υγεία, την ώρα που εκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να μην έχουν πρόσβαση στα φάρμακα που χρειάζονται για να αντιμετωπίσουν σοβαρές λοιμώξεις. Το συμπέρασμα αυτό προκύπτει από μεγάλη διεθνή μελέτη που δημοσιεύθηκε στο The Lancet Public Health, η οποία ανέλυσε δεδομένα από 186 χώρες και περιοχές του κόσμου.
Οι ερευνητές ανέπτυξαν για πρώτη φορά ένα μοντέλο που υπολογίζει πόσα και ποια αντιβιοτικά χρειάζεται πραγματικά κάθε χώρα, λαμβάνοντας υπόψη το φορτίο των λοιμώξεων, την αντοχή των μικροβίων και τα επιδημιολογικά χαρακτηριστικά κάθε πληθυσμού. Στόχος είναι να βοηθηθούν οι κυβερνήσεις να περιορίσουν την άσκοπη λήψη αντιβιοτικών, χωρίς όμως να στερηθούν οι ασθενείς τις απαραίτητες θεραπείες.
Σχεδόν όλες οι χώρες χρησιμοποιούν υπερβολικά τα αντιβιοτικά της κατηγορίας Watch
Η μελέτη βασίστηκε στην ταξινόμηση AWaRe του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), σύμφωνα με την οποία τα αντιβιοτικά χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες:
- Access: τα αντιβιοτικά πρώτης επιλογής για τις συχνότερες βακτηριακές λοιμώξεις, με μικρότερο κίνδυνο ανάπτυξης αντοχής.
- Watch: ισχυρότερα αντιβιοτικά που πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο σε συγκεκριμένες ενδείξεις, καθώς αυξάνουν περισσότερο τον κίνδυνο μικροβιακής αντοχής.
- Reserve: τα «αντιβιοτικά της τελευταίας γραμμής άμυνας», που προορίζονται για πολυανθεκτικές λοιμώξεις όταν οι υπόλοιπες θεραπείες αποτυγχάνουν.
Η ανάλυση έδειξε ότι το 99% των χωρών χρησιμοποιεί περισσότερα αντιβιοτικά της κατηγορίας Watch από όσα θεωρούνται αναγκαία, ενώ το 72% καταναλώνει συνολικά περισσότερα αντιβιοτικά από τις πραγματικές ανάγκες του πληθυσμού. Επιπλέον, το 60% των χωρών εξακολουθεί να χρησιμοποιεί αντιβιοτικά που ο ΠΟΥ συστήνει πλέον να αποφεύγονται.
Το άλλο πρόσωπο του προβλήματος
Το παράδοξο είναι ότι ενώ οι πλούσιες χώρες κάνουν υπερβολική χρήση ισχυρών αντιβιοτικών, οι φτωχότερες αντιμετωπίζουν το αντίθετο πρόβλημα.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι περισσότερο από το 80% της παγκόσμιας ανάγκης για αντιβιοτικά των κατηγοριών Watch και Reserve αφορά χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος, όπου οι λοιμώξεις και η μικροβιακή αντοχή είναι συχνότερες. Ωστόσο, οι ασθενείς στις περιοχές αυτές συχνά δεν έχουν πρόσβαση στις κατάλληλες θεραπείες.
Τι προτείνουν οι επιστήμονες
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, η αντιμετώπιση της μικροβιακής αντοχής δεν μπορεί να βασιστεί μόνο στη μείωση της κατανάλωσης αντιβιοτικών.
Απαιτείται ταυτόχρονα:
- περιορισμός των άσκοπων συνταγογραφήσεων,
- καλύτερη πρόσβαση των ασθενών στα απαραίτητα αντιβιοτικά,
- ενίσχυση της επιδημιολογικής επιτήρησης,
- και εθνικές πολιτικές που θα βασίζονται στις πραγματικές ανάγκες κάθε χώρας.
Οι ερευνητές υπολογίζουν ότι το 2019 χρειάστηκαν παγκοσμίως περίπου 43 δισεκατομμύρια ημερήσιες δόσεις αντιβιοτικών, με περίπου 77% αυτών να προέρχονται ιδανικά από την κατηγορία Access, ποσοστό που θεωρούν ότι επιβεβαιώνει τον στόχο του ΟΗΕ για τουλάχιστον 70% χρήση αντιβιοτικών πρώτης γραμμής έως το 2030.
Πηγή: ygeiamou.gr
