Πρωινό ξύπνημα, λίγη βιασύνη κι ένας καφές στο χέρι. Για εκατομμύρια ανθρώπους αυτή είναι μία από τις πιο σταθερές συνήθειες της ημέρας. Κι όμως, πίσω από αυτή την τόσο συνηθισμένη καθημερινή συνήθεια, ο καφές φαίνεται να κρύβει ακόμη εκπλήξεις για την υγεία.
Μια νέα μελέτη από τη Φινλανδία έρχεται να προσθέσει ένα ενδιαφέρον κομμάτι στο παζλ: Οι άνθρωποι που κατανάλωναν περισσότερο καφέ είχαν λιγότερο συνολικό και σπλαχνικό λίπος και μεγαλύτερη μυϊκή μάζα, ακόμη και όταν ο Δείκτης Μάζας Σώματός (ΔΜΣ) τους ήταν παρόμοιος με εκείνον όσων έπιναν λιγότερο καφέ.
Παράλληλα, οι ερευνητές εντόπισαν ενδιαφέρουσες συσχετίσεις με τον μεταβολισμό αλλά και με τις ορμόνες του φύλου, οι οποίες μάλιστα διέφεραν μεταξύ ανδρών και γυναικών.
Στη μελέτη, που πραγματοποιήθηκε από το University of Oulu και δημοσιεύθηκε στο European Journal of Nutrition, συμμετείχαν 2.264 άνδρες και γυναίκες, όλοι ηλικίας 46 ετών. Οι επιστήμονες εξέτασαν τη συνηθισμένη κατανάλωση καφέ και διερεύνησαν τη σχέση της με τη σύσταση του σώματος, τα επίπεδα διαφόρων ουσιών στο αίμα, δείκτες καρδιομεταβολικής υγείας και τις ορμόνες του φύλου.
Ίδιος ΔΜΣ, διαφορετική σύσταση σώματος
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ευρήματα ήταν ότι ο Δείκτης Μάζας Σώματος δεν αποκάλυπτε ολόκληρη την εικόνα. Παρότι όσοι έπιναν περισσότερο και λιγότερο καφέ είχαν παρόμοιο Δείκτη Μάζας Σώματος, οι μεγαλύτεροι καταναλωτές καφέ παρουσίαζαν χαμηλότερο συνολικό λίπος, λιγότερο σπλαχνικό λίπος και μεγαλύτερη μάζα σκελετικών μυών. Το σπλαχνικό λίπος έχει ιδιαίτερη σημασία για την υγεία, καθώς συσσωρεύεται γύρω από τα εσωτερικά όργανα και έχει συνδεθεί με αυξημένο καρδιομεταβολικό κίνδυνο.
Μια ακόμη ενδιαφέρουσα συσχέτιση αφορούσε ορισμένα αμινοξέα. Τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες, η μεγαλύτερη κατανάλωση καφέ συνδεόταν με χαμηλότερα επίπεδα αμινοξέων διακλαδισμένης αλυσίδας (BCAAs) στο αίμα. Όταν τα συγκεκριμένα αμινοξέα παραμένουν σε αυξημένα επίπεδα για μεγάλο χρονικό διάστημα, έχουν συσχετιστεί σε προηγούμενες έρευνες με την αντίσταση στην ινσουλίνη και με μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2.
Διαφορετική εικόνα στις ορμόνες ανδρών και γυναικών
Εκεί όπου τα αποτελέσματα παρουσίασαν ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον ήταν στις ορμόνες. Στους άνδρες, η υψηλότερη κατανάλωση καφέ συνδέθηκε με ευνοϊκότερο προφίλ γλυκόζης και ινσουλίνης, καθώς και με υψηλότερες συγκεντρώσεις ολικής και βιοδιαθέσιμης τεστοστερόνης.
Παράλληλα, καταγράφηκαν υψηλότερα επίπεδα της σφαιρίνης που δεσμεύει τις ορμόνες του φύλου (SHBG), μιας πρωτεΐνης που μεταφέρει ορμόνες όπως η τεστοστερόνη στο αίμα.
Η εικόνα, ωστόσο, δεν ήταν τόσο απλή όσο «περισσότερος καφές, περισσότερη τεστοστερόνη». Η ελεύθερη τεστοστερόνη και ένας ακόμη δείκτης της διαθέσιμης ανδρογονικής δραστηριότητας ήταν ελαφρώς χαμηλότεροι στους άνδρες με μεγαλύτερη κατανάλωση καφέ.
Στις γυναίκες, οι ορμονικές συσχετίσεις ήταν πιο περιορισμένες. Η μεγαλύτερη κατανάλωση καφέ συνδέθηκε κυρίως με υψηλότερα επίπεδα SHBG και χαμηλότερους δείκτες ελεύθερων ανδρογόνων.
Όπως εξηγεί ο επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης Luca Verroest, παρότι εκατομμύρια άνθρωποι καταναλώνουν καθημερινά καφέ, γνωρίζουμε ακόμη σχετικά λίγα για τη σχέση του με τον μεταβολισμό και τις ορμόνες. Αυτό που ξεχώρισε στα αποτελέσματα, σύμφωνα με τον ίδιο, ήταν ένα σαφές ορμονικό «αποτύπωμα», το οποίο παρέμενε ακόμη και όταν οι επιστήμονες συνυπολόγισαν τον ΔΜΣ και παράγοντες του τρόπου ζωής.
Δεν σημαίνει ότι ο καφές προκαλεί τις αλλαγές
Υπάρχει, ωστόσο, μια σημαντική επισήμανση. Πρόκειται για παρατηρητική μελέτη, επομένως μπορεί να δείξει ότι δύο παράγοντες συνδέονται μεταξύ τους, όχι ότι ο ένας προκαλεί τον άλλο.
Με άλλα λόγια, τα αποτελέσματα δεν αποδεικνύουν ότι πίνοντας περισσότερο καφέ θα χάσουμε σπλαχνικό λίπος, θα αποκτήσουμε περισσότερους μυς ή θα αλλάξουμε τα επίπεδα των ορμονών μας. Οι ερευνητές θέλουν τώρα να διαπιστώσουν εάν ο ίδιος ο καφές προκαλεί κάποιες από αυτές τις βιολογικές αλλαγές και, εφόσον συμβαίνει αυτό, ποιες από τις ενώσεις που περιέχει είναι υπεύθυνες. Τα ερωτήματα αυτά διερευνώνται ήδη σε ζωικά μοντέλα, με μακροπρόθεσμο στόχο να ακολουθήσουν παρεμβατικές μελέτες σε ανθρώπους.
Μέχρι τότε, τα νέα στοιχεία προσθέτουν ακόμη μία ενδιαφέρουσα διάσταση στη σχέση του αγαπημένου καθημερινού ροφήματος με την υγεία: Δύο άνθρωποι μπορεί να έχουν παρόμοιο βάρος και Δείκτη Μάζα Σώματος, αλλά η σύσταση του σώματός τους να διαφέρει σημαντικά.
Πηγή: ygeiamou.gr
